Stamppottijd! Preiprol, een stamppot met prei, spekjes en ei

Sinds jaar en dag komt er in huize EchteGerechten preiprol op tafel. Een gerecht wat via de West-Friese ouders van een goede vriendin van mij ons huis is binnengekomen. Preiprol is een lekker en eenvoudig stamppotje van prei, aardappel, ei en uitgebakken spekjes.

Als je op Internet zoekt naar preiprol kom je meerdere malen tegen dat het een Zeeuws-Vlaams gerecht zou zijn. Gelukkig heeft Ronald Giphart meer informatie voor ons. Uit zijn research komt naar voren dat in 1615 voor het eerst het woord ‘prol’ opduikt in een geschreven tekst, met als betekenis brij. Een stamppot prei is eigenlijk ook niet anders dan een brei van prei.

Het gerecht zou Zeeuws-Vlaams zijn, maar er zijn ook Brabantse en Hollandse preiprollen. Dat verklaart waarom ik dit gerecht in West-Friesland (onderdeel van Holland) voorgeschoteld kreeg en waarom Koos Manders preiprol beschrijft als een Noord-Brabantse maaltijdsoep van bouillon, rijst, aardappel en prei.

Nog steeds komt preiprol hier met regelmaat op tafel. Prei is het hele jaar door goed verkrijgbaar, het gerecht is lekker snel klaar, budgetvriendelijk en het hele gezin houdt ervan. Wil je het gerecht vegetarisch houden, vervang dan de spekjes voor vegetarische spekjes.

Houd je erg van jus bij je stamppot, serveer hier dan ook jus bij. Of beter nog, serveer bij de preiprol een kommetje met warme gesmolten gezouten roomboter.

Onderstaand recept voor stamppot met prei is ruim voldoende voor 3 personen, maar wat krap voor met zijn vieren. Reken op 500 gram groente en aardappel per persoon. Dan heb je zeker voldoende. In dit recept maak ik het mezelf heel makkelijk door voorgesneden groente en geschilde en voorgekookte aardappelen te gebruiken. Gebruik je preistengels en ongeschilde kruimige aardappels, haal dan iets meer dan 800 gram van elk (tussen de 900 – 1000 gram).

Stamppotrecept – preiprol met ei, spekjes en gesmolten boter

Voor 3 personen

Handige ’tools’

een eiersnijder
een fijne aardappelstamper

Ingrediënten

800 gram gewassen en gesneden prei
800 gram voorgekookte geschilde kruimige stamppotaardappelen
200 milliliter halfvolle melk
50 milliliter natuurazijn
100 gram gezouten roomboter of meer naar smaak
een bakje biologische spekjes a 100 gram (wist je dat biologische spekjes beter uitbakken)
4 eieren
zout naar smaak
zwarte of vierseizoenen peper uit de molen

Voorbereiding

1. Goed om te weten. Heb je geen voorgekookte aardappels? Zet dan eerst de aardappels op, want die hebben dan wat langer nodig om te garen.
2. Doe de eieren in een steelpan. Voeg koud water toe totdat ze bijna onder staan en zet op hoog vuur. Als het water kookt, zet dan het vuur wat lager en zet een timer op 8 minuten. Na 8 minuten giet je de eieren af, laat ze met koud kraanwater ‘schrikken’ en zet ze dan even in koud water aan de kant totdat je de steelpan nodig hebt voor de melk.
3. Doe de prei in een grote pan. Voeg een laagje water, de azijn en wat zout toe en breng aan de kook met het deksel op de pan. Als het kookt zet je het vuur wat lager. Kook de prei zacht in ongeveer 15 minuten.
4. Doe de aardappels in een andere pan. Voeg koud water toe totdat ze bijna onder staan. Voeg ook hier wat zout toe. Dat scheelt straks met de boel op smaak brengen.  Breng aan de kook met het deksel op de pan. Als het kookt zet je het vuur wat lager. Kook de voorgekookte aardappels gaar in ongeveer 12 minuten. Check met de punt van een aardappelschilmesje of deze makkelijk in een stukje aardappel glijdt, dan is deze gaar.
5. Bak ondertussen in een koekenpan met antiaanbaklaag op medium hoog tot hoog vuur de spekjes bruin. Dit kan zonder boter want de spekjes laten genoeg vet los. Als ze bruin zijn, schep ze met een schuimspaan uit de pan en laat ze uitlekken op een bord met keukenpapier. Bewaar het vet van de spekjes nog even. Dat roeren we straks lekker door de aardappels heen.
6. Verhit in de steelpan waarin je net de eieren hebt gekookt de melk (of verhit de melk in een mok in je magnetron). De melk hoeft niet te koken, maar goed heet is wel het lekkerste.

Bereiding

1. Giet de gare aardappels af, zet ze op een onderzetter of op je aanrechtblad en laat heel even uitdampen. Voeg een klontje roomboter toe (ongeveer 20 gram) en wat versgemalen peper. Voeg nu de helft van de hete melk toe en stamp de aardappels grof. Giet het spekvet en de rest van de melk erbij en stamp nu je aardappels fijn tot het een bijna homogene massa is. Proef even en voeg naar smaak nog meer zout en peper toe.
2. Schep met een soeplepel wat kookvocht uit de pan met prei en bewaar dat even apart in een schaaltje. Giet nu de prei af en voeg de prei bij de gestampte aardappels (of de aardappels bij de prei, net wat je makkelijker vindt). Doe ook de spekjes erbij. Roer alles door elkaar met een pollepel. Is het nog wat aan de droge kant, roer dan ook wat van het preikookvocht erdoor.
3. Proef de preiprol en breng eventueel verder op smaak met zout en peper. Doe het deksel weer even terug op de pan zodat het niet koud wordt.
4. Smelt de overgebleven roomboter in een klein pannetje op laag vuur.
5. Pel de eieren en snijdt deze in kleine stukjes. Dit gaat het beste met een eiersnijder, waarin je eerst het ei in plakjes snijd. Dan het ei in de eiersnijder een kwartslag draait en nogmaals het ei snijdt. Doe de eisnippers in een schaaltje.
6. Pak een mooie schaal en doe daar de preiprol in. Strooi de eisnippers er overheen.
7. Serveer je stamppot prei met de gesmolten boter. Eet smakelijk!

Heb je dit gerecht gemaakt, laat je het me weten? Leuk als je me tagt op instagram.

Ben jij ook opgegroeid met preiprol? Leuk! Ik ben heel benieuwd hoe jij het maakt en waar jij bent opgegroeid. Laat je het me weten in een reactie onder dit bericht?

Inspiratie met aardappel

Houd je van aardappel? Probeer dan ook deze grenzeloos lekkere recepten met aardappel.
Curaçaose aardappelsalade
Spaanse papas met chorizo en verse munt
Zweedse aardappels in dille-roomsaus
Zweedse Hasselbackaardappels

Of schaf De Bijbel van de Nederlandse keuken aan, geschreven door Janneke Vreugdenhil. Dit boek heb ik zelf al een aantal keer cadeau gedaan. Erg leuk om te geven ook! Je vindt hierin recepten voor groentesoep met ballen, hachee en andijviestamppot, maar ook recepten voor tompoezen en gevulde koeken. Handig voor als je van huis uit deze recepten niet hebt meegekregen of ze niet (meer) kan reproduceren.

 

Ter informatie. Op deze pagina staan enkele affiliate links.